نحوه عملکرد سیستم‌های کارواش بخار، اعم از طرح بویلری یا ژنراتوری، به میزان زیادی به آب مصرفی وابسته است. در نتیجه می‌توان گفت کیفیت آب تأثیر قابل توجهی بر عملکرد کارواش بخار دارد.
کیفیت آب مورد استفاده در کارواش بخار مستقیماً بر عمر مفید تجهیزات کارواش و عملکرد مواد شوینده تأثیر می‌گذارد و تا حدی کیفیت شستشوی خودرو، نتیجه نهایی و رضایت مشتری نیز به کیفیت آب مورد استفاده وابسته است.
در این مقاله تأثیر ناخالصی‌های موجود در آب بر عملکرد تجهیزات کارواش بخار و نتیجه نهایی شستشو و همچنین اهمیت بررسی و کنترل کیفیت آب مورد استفاده در کارواش بخار را بررسی می‌کنیم.
پارامترهای تأثیرگذار بر کیفیت آب در کارواش بخار
مواد آلاینده، ناخالصی‌ها و خواص آب منابع مختلف با یکدیگر تفاوت دارند، اما بعضی از مهم‌ترین پارامترهای تأثیرگذار بر کیفیت آب و عملکرد سیستم کارواش بخار عبارتند از:
- میزان سختی آب که در درجه اول به مقدار کلسیم و منیزیم و در برخی منابع به آهن و منگنز نیز مرتبط است.
- مواد جامد محلول در آب (TDS)
- سیلیس
- میزان pH آب
در بین این عوامل، سختی آب و مواد جامد محلول (TDS) از مهم‌ترین پارامترهایی هستند که باید در زمان بررسی کیفیت آب کارواش مورد توجه قرار گیرند. البته اهمیت هر پارامتر به محل استفاده از آب نیز بستگی دارد؛ برای مثال، کیفیت آب ورودی به مولد بخار با کیفیت آب مورد استفاده برای آبکشی نهایی خودرو یکسان نیست.
تأثیر سختی آب بر کیفیت کارواش بخار
یکی از مهم‌ترین پارامترهای تأثیرگذار بر کیفیت آب، سختی آب و میزان کلسیم و منیزیم موجود در آن است. آب سخت می‌تواند باعث تشکیل رسوب در تجهیزات و لوله‌کشی سیستم شود. تشکیل رسوب به‌تدریج موجب کاهش عملکرد مناسب تجهیزات شده و می‌تواند هزینه‌های تعمیر و نگهداری را افزایش دهد.
سختی آب همچنین در عملیات شستشوی خودرو اهمیت دارد. آب سخت می‌تواند بر عملکرد مواد شوینده تأثیر بگذارد و در برخی شرایط باعث افزایش مصرف مواد شوینده شود. همچنین املاح موجود در آب پس از خشک شدن می‌توانند به صورت لکه و آثار رسوب روی سطح خودرو باقی بمانند.
به همین دلیل، استفاده از آب با کیفیت مناسب در کنار انتخاب صحیح مواد شوینده می‌تواند به انجام مؤثرتر عملیات شستشو و کاهش مشکلات ناشی از رسوب کمک کند.
از طرف دیگر، هنگامی که آب سخت وارد تجهیزات تولید بخار می‌شود، امکان تشکیل رسوب در قسمت‌های مختلف دستگاه و مسیرهای عبور آب افزایش پیدا می‌کند. این رسوبات می‌توانند انتقال حرارت و عملکرد مناسب تجهیزات را تحت تأثیر قرار دهند و در بلندمدت هزینه‌های تعمیر و نگهداری را افزایش دهند.
بنابراین کنترل سختی آب هم از نظر عملکرد و نگهداری تجهیزات کارواش بخار و هم از نظر کیفیت شستشوی خودرو اهمیت دارد.
مواد جامد محلول (TDS) در آب کارواش بخار
همانند سختی آب، مواد جامد محلول موجود در آب یا TDS نیز یکی از پارامترهای مهم در بررسی کیفیت آب مورد استفاده در کارواش بخار است. TDS به مجموع مواد جامد محلول در آب گفته می‌شود که می‌تواند شامل مواد معدنی و برخی ترکیبات آلی محلول باشد.
میزان TDS آب می‌تواند بر کاربرد آن تأثیر بگذارد، اما اهمیت آن به محل مصرف آب بستگی دارد. در آب مورد استفاده برای شستشوی خودرو، یکی از مهم‌ترین موضوعات، آبکشی نهایی است.
پس از شستشوی خودرو، اگر آب حاوی مقدار قابل توجهی از مواد محلول باشد، با تبخیر آب، بخشی از این مواد روی سطح خودرو باقی می‌مانند و ممکن است به صورت لکه یا آثار املاح دیده شوند. به همین دلیل در آبکشی نهایی، استفاده از آبی با میزان پایین‌تر مواد جامد محلول می‌تواند به کاهش لکه‌های ناشی از خشک شدن آب کمک کند.
بنابراین باید بین کیفیت آب مورد استفاده برای تولید بخار و شستشو و کیفیت آب مورد استفاده برای آبکشی نهایی خودرو تفاوت قائل شد و برای هر کاربرد، مشخصات مناسب آب را در نظر گرفت.
میزان TDS آب منابع مختلف نیز ثابت نیست و ممکن است تحت تأثیر شرایط منبع آب، فصل، میزان برداشت و تغییرات سطح آب قرار گیرد. برای مثال، در دوره‌های کم‌آبی و کاهش سطح آب برخی منابع، غلظت مواد محلول می‌تواند تغییر کند.
انجام آنالیز آب قبل از استفاده از کارواش بخار
یکی از گام‌های اولیه برای راه‌اندازی و استفاده صحیح از کارواش بخار، بررسی و آنالیز آب مصرفی است. با انجام آنالیز آب می‌توان مشخصات آب مورد استفاده را بهتر شناخت و در صورت نیاز، نوع و ظرفیت تجهیزات تصفیه آب را متناسب با شرایط واقعی انتخاب کرد.
به عنوان مثال، اگر آب دارای سختی بالایی باشد، باید برای کنترل سختی آن راهکار مناسبی در نظر گرفته شود. در صورتی که مشکل آب مربوط به پارامترهای دیگری باشد، ممکن است تجهیزات تصفیه متفاوتی مورد نیاز باشد.
به همین دلیل بهتر است تجهیزات تصفیه آب بدون بررسی کیفیت آب و صرفاً بر اساس حدس یا تجربه انتخاب نشوند. همچنین با توجه به اینکه کیفیت آب برخی منابع می‌تواند در طول سال تغییر کند، بهتر است در صورت اهمیت بالای کیفیت آب، آنالیز آن به صورت دوره‌ای تکرار شود.
برای بررسی‌های روزمره نیز می‌توان از تجهیزات ساده اندازه‌گیری برخی پارامترها مانند سختی و TDS استفاده کرد تا تغییرات احتمالی آب سریع‌تر شناسایی شود.
اهمیت استفاده از سختی‌گیر در کارواش بخار
همان‌طور که گفته شد، سختی آب یکی از مهم‌ترین عوامل ایجاد رسوب در تجهیزات تولید بخار و لوله‌کشی است. بنابراین در مناطقی که آب دارای سختی بالاست، استفاده از سختی‌گیر مناسب می‌تواند نقش مهمی در کنترل مشکلات ناشی از سختی آب داشته باشد.
البته انتخاب سختی‌گیر باید بر اساس آنالیز آب، میزان مصرف آب و شرایط کاری دستگاه انجام شود. صرفاً نصب یک سختی‌گیر بدون توجه به ظرفیت و شرایط واقعی کارواش نمی‌تواند تضمین‌کننده عملکرد مناسب سیستم باشد.
برای آشنایی بیشتر با تأثیر سختی‌گیر بر عملکرد و عمر تجهیزات، می‌توانید مقاله نقش سختی‌گیر آب در افزایش عمر کارواش بخار را مطالعه کنید.
شستشوی کارواش‌ها با آب شرب یا آب چاه؟
یکی از پرسش‌هایی که درباره آب مورد استفاده در کارواش‌ها مطرح می‌شود این است که آیا استفاده از آب شرب بهتر است یا آب چاه؟
پاسخ این سؤال را نمی‌توان صرفاً بر اساس منبع آب مشخص کرد. آب چاه یا آب شبکه، هر کدام می‌توانند مشخصات متفاوتی داشته باشند و کیفیت واقعی آب باید بر اساس آنالیز مشخص شود.
آب چاه ممکن است دارای سختی، TDS، آهن، منگنز یا سایر املاح باشد و به همین دلیل پیش از استفاده در تجهیزات کارواش بخار بهتر است کیفیت آن بررسی شود. از طرف دیگر، آب شبکه نیز بسته به منطقه و شرایط تأمین آب می‌تواند مشخصات متفاوتی داشته باشد.
در گذشته نیز موضوع مصرف آب در کارواش‌ها و استفاده از آب شرب یا آب چاه مورد توجه قرار گرفته است. کارواش‌ها برای شستشوی خودرو به آبی نیاز دارند که علاوه بر مناسب بودن برای تجهیزات، در صورت استفاده برای آبکشی نهایی، آثار نامطلوبی مانند لکه و رسوب روی خودرو باقی نگذارد.
یکی از دلایل استفاده از آب با کیفیت مناسب در مرحله آبکشی نهایی این است که املاح محلول موجود در آب پس از خشک شدن می‌توانند روی بدنه خودرو باقی بمانند و ظاهر خودرو را تحت تأثیر قرار دهند.
بنابراین مسئله اصلی فقط این نیست که آب مورد استفاده از چاه تأمین می‌شود یا از شبکه آب؛ بلکه باید مشخص شود این آب از نظر سختی، TDS و سایر پارامترهای مهم چه کیفیتی دارد و آیا برای کاربرد مورد نظر مناسب است یا خیر.
از سوی دیگر، استفاده از آب در کارواش‌ها تنها یک مسئله فنی نیست و موضوع مصرف بهینه آب و کاهش هدررفت منابع آب نیز اهمیت دارد. استفاده صحیح از تجهیزات، کاهش مصرف آب و مدیریت منابع می‌تواند در کاهش اثرات زیست‌محیطی فعالیت کارواش‌ها مؤثر باشد.
چرا کیفیت آب در کارواش بخار مهم است؟
آب یکی از مواد اصلی مورد استفاده در سیستم کارواش بخار است و کیفیت آن می‌تواند هم بر عملکرد تجهیزات و هم بر نتیجه نهایی شستشوی خودرو تأثیر بگذارد.
سختی آب یکی از مهم‌ترین عوامل ایجاد رسوب در تجهیزات تولید بخار و لوله‌کشی است و کنترل آن می‌تواند به کاهش مشکلات نگهداری و افزایش عمر مفید تجهیزات کمک کند.
از طرف دیگر، TDS و سایر املاح محلول به‌خصوص در آبکشی نهایی خودرو اهمیت دارند، زیرا باقی ماندن این مواد پس از تبخیر آب می‌تواند باعث ایجاد لکه روی سطح خودرو شود.
به همین دلیل پیش از انتخاب تجهیزات تصفیه آب، بهتر است ابتدا آب مورد استفاده آنالیز شود و سپس بر اساس مشخصات آب، میزان مصرف و نوع استفاده از آب، تجهیزات مناسب انتخاب شوند.
در نهایت، کیفیت مناسب آب در کنار نگهداری صحیح دستگاه، استفاده درست از مواد شوینده و رعایت اصول بهره‌برداری، می‌تواند به عملکرد بهتر کارواش بخار و دستیابی به نتیجه مطلوب‌تر در شستشوی خودرو کمک کند.
برق افتادن خودروها در کارواش برای ما یک نشانه است از این که آبی که به سر و رویشان ریخته می‌شود، خالی از املاحی است که موجب شوره زدن می‌شود. پس گزینه استفاده از فاضلاب تصفیه شده در کارواش‌ها تقریبا منتفی است و وقتی با صاحب دو کارواش در لواسان و تهران صحبت کردیم، آنها نیز همین را گفتند.
آنها می‌گویند آبی که در کارواش تبدیل به فاضلاب می‌شود، مملو از مواد شوینده و روغن و گریس حاصل از شست‌وشوست و کارواش‌ها حتی اگر سیستم تصفیه فاضلاب داشته باشند هم نمی‌توانند این آب پر از ناخالصی را به حدی تصفیه کنند که خودروها شوره نزند.
پس پای آبی دیگر غیر از آب فاضلاب تصفیه شده در میان است، که وقتی خودرویی از کارواشی خارج می‌شود تمیزی و برق زدنش صاحب آن را کیفور می‌کند. جواب این پرسش ما نزد سیدرسول باقری، معاون درآمد و امور مشترکان شرکت آب و فاضلاب استان تهران بود؛ مسئولی که گفت 90 درصد کارواش‌های استان از آب چاه استفاده می‌کنند و 10 درصدشان از آب قابل شرب.
کارواش‌ها نیز مثل هتل‌ها به صورت قانونی انشعاب آب شرب می‌گیرند و هزینه‌اش را پرداخت می‌کنند؛ اما برای ما که همواره در ماه‌های گرم سال اخبار مربوط به کم‌آبی و جیره‌بندی آب را منتشر می‌کنیم، این عدد کوچک نبود. در استان تهران سالانه یک میلیارد متر مکعب آب شرب به واحدهای خدماتی مثل کارواش‌ها و هتل‌ها و استخرها فروخته می‌شود که رقمی سرگیجه‌آور است.
هر متر مکعب معادل هزار لیتر است و یک میلیارد متر مکعب یعنی عدد یک و 12 صفر جلوی آن، یعنی هزار میلیارد لیتر آب شیرین خوراکی که معادل است با 2000 میلیارد بطری نیم لیتری آب معدنی.
تلاش کردیم در گفت‌وگو با مسئولان شرکت مهندسی آب و فاضلاب کشور، میزان آب‌فروشی به واحدهای خدماتی را در کل کشور محاسبه کنیم، اما چون این گفت‌وگو میسر نشد و گفته شد در شهرستان‌ها کارواش‌ها از آب چاه استفاده می‌کنند، چاره‌ای برایمان نماند جز این که به اخبار آرشیوی مراجعه کنیم و نشان دهیم در شهرستان‌ها نیز استفاده از آب شرب در بسیاری از کارواش‌ها رواج دارد.
پیشانی‌سفیدترین این موارد مربوط به شهرستان پلدختر در استان لرستان است که اردیبهشت امسال خبر استفاده از آب شرب در کارواش‌های مستقر در امتداد جاده سراسری تهران – جنوب رسانه‌ای شد؛ کارواش‌هایی که ای کاش خودروی ساکنان پلدختر و آن حوالی را می‌شست که متاسفانه کارشان شست‌وشوی نفتکش‌های عراقی با آب شرب بود.
مورد بعدی مربوط به شهر بیرجند در خراسان جنوبی است که پایگاه خبری – تحلیلی خاورستان در ماه خرداد گذشته گزارشی مشابه از کارواش‌های آن ارائه کرد و نوشت 90 کارواش موجود در این شهر روزانه حدود 18 هزار لیتر آب شرب مصرف می‌کنند.
با این رقم‌های درشت هزاران انسان تشنه سیراب می‌شوند و صدها روستا که به علت بی‌آبی و خشکیدگی خالی از سکنه می‌شود، از نابودی نجات می‌یابد؛ بخصوص در خراسان جنوبی و لرستان که اغلب روستاهای آن با تانکر آبرسانی می‌شود.
منبع : روزنامه جام جم
امیدواریم این خبر، شستشوی کارواش ها با آب شرب یا آب چاه؟ تاثیری در انتخاب نوع کارواش توسط شما داشته باشد.
مطلب مرتبط:
بررسی نقش کارواش ها در بحران کم آبی
برای دریافت قیمت و خرید کارواش بخار و بخارشوی صنعتی با شماره 09306333410 تماس بگیرید.
